Spelend leren over gezonde voeding
Gezonde en leuke recepten voor jong & oudBekijk de recepten

Als ik denk aan de geitenboerderij in het Amsterdamse bos, dan ruik ik de smeuïge biologische fenegriek en brandnetel kaas. Dus men (mijn kind eigenlijk) hoeft niet lang haar best te doen om mij over te halen. Dat mijn kinderen dan even leuk kunnen spelen en uitwaaien is dan mooi meegenomen. Helaas voldeed mijn romantische visioen van hapje geitenkaas nuttigen in het zachte winter zonnetje niet aan de werkelijkheid. Heel Amsterdam had deze zondag het plan gevat naar de geitenboerderij te gaan. Natuurlijk wist ik dat wel, ik ben er al eerder ingetrapt. Dat soort uitstapjes moet je niet op zondag doen. Tenzij je ervan houdt. Van heel veel mensen bij elkaar. Met je rug naar het gepeupel, heb je niet eens door hoe druk het is. Ik heb dus nog wel een soort van kunnen genieten van het geitengaas moment. En wat veel geitenboerderij bezoekers niet schijnen te weten is dat er nog een heel bosplan achter ligt. En daar was het heerlijk. Rustig. Zonnig.

Nu denken jullie natuurlijk huh kaas? Maar dat is toch hardstikke vet? Hoe kan ze dat nou eten, zuivel nota bene, de gruwel? Het zit zo, ik ben niet perfect. Ik heb ergere verslavingen gehad, het is zondag en het is dus niet heel erg om soms een keer te zondigen als je daar heel blij van wordt.

IMG_0613

Nu we het toch over vet hebben, ik zal jullie in praktische taal het een en ander uitleggen over vet.

Je hebt twee soorten vet: Goed vet en Slecht vet

Slecht vet:

Zit in koek, gebak, chips, snacks, frituur, varkensvlees, runderen die graan eten,  worst, margarines, halvarines. Dus eigenlijk alles wat in de fabriek wordt gemaakt of te heet wordt gebakken in olie.

We hebben het hier over verzadigde vetten, transvet en geoxideerde vetten.
Deze vetten moet je gewoon niet willen eten.

Goed vet:

Zit in noten, zaden, vette vis, avocado, kokosnoten, biologische gras roomboter, runderen die kunnen rennen en gras eten, vogels die vliegen, bio eieren, olijven en olijfolie, kokosolie en in heel geringe mate ook in fruit (bosbessen) of groene bladgroente en andere  groente.

Je kan de goede vetten opdelen in:

Onverzadigde vetten en verzadigde vetten.
De oplettende lezer denkt nu waarschijnlijk: “hey, die verzadigde vetten waren toch slecht?”
Goed opgelet. Maar laten we niet alle verzadigde vetten over een kam scheren.  Verzadigde vetten die voorkomen in natuurlijke producten zoals in kokosnoten en eieren zijn dus helemaal zo slecht nog niet.
Verzadigde vetten kan je lichaam zelf aan maken dus ze zijn niet essentieel, al zijn ze wel belangrijk voor het tranporteren en verteren van vet en voedingstoffen Ook leveren ze energie.
Verder heb je deze vetten nodig voor  goede lever-, hersen-, en darmfunctie.
Als je last heb van depressies of psychologische problemen kan je er baat bij hebben. Ze zijn goed tegen onvruchtbaarheid, huidproblemen, geheugen- en concentratieproblemen. Ze geven minder bloedglucose-schommelingen, omdat ze de opname van suikers vertragen.Deze vetzuren zijn meestal vast van structuur bij kamer temperatuur. Ze kunnen beter tegen stuurstof en verhitting dan de andere vetzuren, dus gebruik vooral verzadigde vetzuren om in te bakken.
Goede verzadigde vetten zitten oa in biologische gras roomboter en runderen die gras gegeten hebben en genoeg hebben kunnen bewegen en in volle biologische zuivelproducten. Hierbij geldt natuurlijk wel dat je niet moet overdrijven. Van een pakje bio gras roomboter per dag zal je niet gezonder worden.

Kokosvet is ook een verzadigd maar bevat korte vetzuur ketens, die makkelijk worden afgebroken. Kokosolie bestaat voor ongeveer de helft (49%) uit laurinezuur, een vetzuur dat veel in moedermelk voorkomt. Het bevat belangrijke stoffen die helpt bij oa een goede darmwerking.

Onverzadigde vetten zijn belangrijke bouwstenen voor celwanden en zenuwweefsel en vormen een belangrijke bouwstof voor prostaglandines dat zijn hormoon achtige stoffen die betrokken zijn bij cholesterolhuishouding, bloeddruk, hormoonhuishouding, afweermechanisme, bloedstolling, celdeling enz.
Deze vetten zijn vloeibaar bij kamertemperatuur.
Deze zijn essentieel voor het lichaam, en dus totaal afhankelijk van de voeding. Vooral belangrijk voor het behouden van een goede gezondheid.

Meervoudig Onverzadigd Vetzuren.
Omega-3: Makreel, haring, zalm, walnoot, lijnzaad, hennepzaad, chiazaad (ALA, DHA, EPA)
Omega-6:Zonnebloemolie, safloerolie, soja-olie, mais olie (GLA, Linolzuur, archidonzuur)

Als je zwanger bent of borstvoeding geeft dan is extra inname van DHA aanbevolen.
Tekorten aan omega-3 vetzuren worden ook in verband gebracht met depressie, dementie, hyperactiviteit en concentratiestoornissen. Tijdens het laatste trimester van de zwangerschap en tijdens de borstvoedingsperiode geeft de moeder grote hoeveelheden meervoudig onverzadigde vetzuren, met name DHA en arachidonzuur, door aan de foetus, die ze uit haar eigen reserves haalt. Een moeder kan in deze tijd wel tot 3% van haar hersenmassa verliezen.

IMG_1750

Het is belangrijk dat er een balans is tussen Omega-6 en Omega-3.Ideaal is 1-4:1. Bij de meeste van ons westerlingen is het eerder 16-20:1. Hier wordt dus gezegd dat je meer dan genoeg omega-6 binnen krijgt, en veel te weinig omega-3.Als je van jezelf weet dat je niet genoeg vette vis eet (minimaal dan 2 x in de week haring, makreel, sardine, of wilde zalm) dan doe je er verstandig aan om visolie capsules te gaan slikken. Beknibbel niet op de kwaliteit van een visolie supplement. Let op of de visolie gezuiverd is van dioxines en andere troep uit de zee. En dat er een EPA:DHA verhouding 3:1 is. Die van mij is 1500mg:1000 mg als ik 5 de dagdosering van 5 capsules per dag aanhoudt. (meestal neem ik 3 capsules per dag)

In plantaardige omega-3 zit vooral ALA. Niet alle mensen zetten ALA goed om in EPA en DHA. Dan kan je chiazaadjes en walnoten eten tot je ons weegt maar heeft het geen effect. Wat ik tot nu toe gevonden heb in onderzoeken is lijnzaadolie de grootste leverancier van ALA. Mannen moeten juist weer oppassen met lijzaad olie want er wordt gespeculeerd over een verhoogde kans op prostaat kanker.

Een teveel aan omega-6 kan chronische inflammatoire aandoeningen en auto-immuumziekten ten gevolg hebben. (o.a reumatoide arttritis, psoriasis, astma)

 

Enkelvoudig onverzadigd:
omega-9: Olijfolie, sesam, pinda, avocado
Omega-9 is een niet essentieel onverzadigd vet en kan je lichaam zelf maken uit stearinezuur (dat is weer een ander verzadigd vetzuur) Omega-9 is nodig voor een oa een goede cholesterol huishouding.

Dit is nog maar een spelt in een hooiberg, er valt zoveel over vetten te vertellen. Gebruik je gezonde verstand!

Als je wilt afvallen vermijdt suiker, en eet voldoende gezonde vetzuren.
Wanneer je je cholesterol wilt verlagen, vermijdt dan suikers, snelle koolhydraten, transvet, nicotine, alcohol, fabrieksvoedsel en ga bewegen.

Dat is dus duidelijk  🙂

IMG_0145

Vet lekker toetje:

Chiazaad, peer, framboos, kokoswater
2 eetlepels chiazaad laten weken (min 4 uurtjes) in 1 glas ongezoet kokoswater.
Handje frambozen en 1 peer pureren en toevoegen aan chiazaad dril..

 Lekker fris, goed vet 

IMG_0130



2 reacties op “Vet goed!
  1. rina schreef:

    Hoi lieve Anne, heb je al gehoord van de nieuwe superfood: rode palmolie! Zelfs dokter Ozzzz is lyrisch…. Wil je laten weten wat jij denkt van de rode palmolie! xxx

    • Anne Hopman-Pistoor schreef:

      Hoi, wel van gehoord, maar nog niet in verdiept… Ik ga het even uitpluizen 🙂

Doe ook een workshop!

Meer info
Laatste blogs
  •  
    Zeewier wraps

    De laatste dag van dit schooljaar, zat ik met een paar moeders bij het pierenbadje. (in het vondelpark red.) Het waren de moeders van jongens uit Nova haar klas. Nova houd niet van jongens. Zegt ze. Nova speelt alleen maar met meisjes, en ik vooralsnog alleen maar met de moeders

    Read More...

  •  
    In balans-uit balans

    De balans is kwijt. Iets is natuurlijk pas kwijt als je het ooit in je bezit had. En misschien schort het daar wel aan. De balans is zoek, maar bij nadere inventarisatie van mijn verleden kan ik u mededelen dat de balans nooit aanwezig is geweest.

    Read More...

Schrijf je in voor een workshop! Meer info